Red News Agency

Independent Journalism for Justice and Human Rights.

Category: သဘောထားအမြင်

  • အောင်ဂျာစခန်းသိမ်းအောင်ပွဲ (သို့) တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ၏ ညီညွှတ်မှုစွမ်းအား

    အောင်ဂျာစခန်းသိမ်းအောင်ပွဲ (သို့) တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ၏ ညီညွှတ်မှုစွမ်းအား

    “KIA ဌာနချုပ် လိုင်ဇာမြို့အနီးရှိ အောင်ဂျာ​စခန်းသိမ်း တိုက်ပွဲတွင် PDF တပ်ဖွဲ့ဝင်များ ပါဝင်ပြီး KIA ဦး​ဆောင်သည့် မဟာမိတ်များနှင့် ရယူခဲ့သော အောင်ပွဲဖြစ်သည်။ ထိုစခန်းကို AA ၊ CNF ၊ ABSDF ၊ KNA-BURMA KPDF နှင့် PDF ရဲ​ဘော်များ ပူး​ပေါင်း တိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်”

    ငြိမ်းမောင်

    စစ်အာဏာရှင်စနစ်အား အမြစ်အပြတ်ချေမှုန်းပြီး ပင်လုံကတိဝတ်ကို အခြေခံသည့် ဖက်ဒရယ်နိုင်ငံတော် တည်ဆောက်ယူရမည်ဟူ၍ စစ်ကောင်စီကို တော်လှန်နေသော အဖွဲ့အစည်းများ အားလုံးနှင့် ပူးပေါင်းကာ ကြိုးစားအားထုတ်နေကြောင်း ယနေ့ကျရောက်သည့် KIO  ဥက္ကဌ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအင်ဘန်လကအသိပေး ပြောကြားလိုက်သည်။

    ၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ (၂၅)ရက်နေ့တွင် ကျရောက်သည့် ကချင်လွတ်လပ်ရေးအဖွဲ့ (KIO) ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခြင်း (၆၃)နှစ်ပြည့် နှစ်ပတ်လည်နေ့ဖြစ်သည်။ ယင်းအခမ်းအနား မိန့်ခွန်းတွင် KIO ဥက္ကဌ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအင်ဘန်လက ပြောကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး စစ်ကောင်စီကြောင့် တစ်နိုင်ငံလုံး အထွေထွေအကြပ်အတည်းနှင့် ရင်ဆိုင်နေရပြီး ယခုကဲ့သို့ ဖြစ်ပေါ်လာမှုသည် နိုင်ငံပျက်စီးရာသို့ ဦးတည်လာနေသည်ကို တွေ့မြင်လာရကြောင်း၊ စစ်ကောင်စီသည် ပြည်သူကို ရန်သူလို ညှင်းပမ်းနှိပ်စက်သတ်ဖြတ်နေသည့်အတွက် ပြည်သူအမြောက်အများ စစ်ဘေးရှောင် ဆင်းရဲဒုက္ခရောက်နေရသည်ကို ကမ္ဘာသိအောင် ထင်ထင်ရှားရှား ဖြစ်ပေါ်နေပြီဟုလည်း ပြောကြားခဲ့သည်။

    KIO ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခြင်း (၆၃) နှစ်ပြည့် နှစ်ပတ်လည်နေ့သို့ အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ(NUG)ကလည်း သဝဏ်လွှာပေးပို့ခဲ့သည်။ NUGက ပေးပို့သည့် သဝဏ်လွှာတွင် ပြည်သူ့နွေဦးတော်လှန်ရေးအတွင်း ကချင်လွတ်လပ်ရေးအဖွဲ့ (KIO) မှ ကချင်အမျိုးသားခေါင်းဆောင်ကြီးများ ဦးဆောင်ပြီး အခြားတိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရေးအင်အားစုများနှင့် လက်တွဲဆောင်ရွက်နေကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။

    (more…)

  • အရှိန်ပြင်းပြင်း စစ်ဆင်ရေးများနဲ့ နွေဦးတော်လှန်ရေး

    အရှိန်ပြင်းပြင်း စစ်ဆင်ရေးများနဲ့ နွေဦးတော်လှန်ရေး

    “ကနောင်စစ်ဆင်ရေးဟာ စစ်ကောင်စီရဲ့ ဒုတိယမြို့တော် လို့ သတ်မှတ်ထားတဲ့ မန္တလေးမြို့ကို ပထမဦးဆုံး လှုပ်လှုပ်ခတ်ခတ်ဖြစ်သွားစေတဲ့ စစ်ဆင်ရေးတစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ ၂ နှစ်ကျော်ကာလအတွင်းမှာပင် ယခုလို စစ်ကောင်စီ ရဲ့အားကောင်းလှတဲ့ မြို့တော်ကြီးတခုကို တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့တွေအနေနဲ့ ကောင်းကောင်းခြိမ်းခြောက်ထားနိုင်တာကိုကြည့်ရင် နွေဦးတော်လှန်ရေးဟာ ဘယ်လောက်အားကောင်းနေလဲဆိုတာ”

    ချမ်းမင်း

    တော်လှန်ရေးကာလ ၃ နှစ်နီးပါးရှိလာတောမဲ့ ဒီကနေ့ နွေဦးတော်လှန်ရေးဟာ အခြေအနေ အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ အောင်မြင်မှုရရှိနေတယ်လို့ ဆိုနိုင်ပါတယ်။ နိုင်ငံအနှံ့က ပြည်သူ့တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့တွေရဲ့ အင်အားအရေအတွက်၊ စွမ်းဆောင်ရည်ပြည့်ဝတဲ့ လက်နက်အမျိုးအစား ပိုင်ဆိုင်လာမှုရာခိုင်နှုန်းတွေနဲ့ နယ်မြေစိုးမိုးလာနိုင်မှုတွေဟာအရင်နှစ်ပိုင်းတွေကထက် သိသိသာသာ တိုးတက်လာနေတာကို တွေ့ရပါတယ်။ ပြည်သူတွေအနေနဲ့ကလည်း ဒီကနေ့အထိ တော်လှန်ရေးဘက်တော်သားတွေနဲ့အတူ ရှိနေသေးတာ အားလုံးအသိဖြစ်ပါတယ်။

    ပြည်သူ့ထောက်ခံမှုကြောင့်သာ ဒီကနေ့ ဒီအချိန်ထိ တော်လှန်ရေးက တောင့်ခံနေတာဖြစ်ပါတယ်။ တော်လှန်ရေးကာလအစောပိုင်းက ပစ်ပြေးအဆင့်တွေပါ ဂိမ်းထဲက PUBG လောက်ဆော့ပြီး စစ်တပ်ကိုအာခံချင်ကြတဲ့ လူငယ်တွေဆိုပြီး အထင်တသေးပြောဆိုခဲ့ကြတဲ့ ဝေဖန်သံတွေအားလုံးကို မှားယွင်းနေကြောင်း ယခုအချိန်မှာတော်လှန်လူငယ်တွေကကောင်းကောင်းကြီးသက်သေပြနိုင်ခဲ့ပြီလို့ဆိုရပါမယ်။

    (more…)

  • ချင်းတိုင်းရင်းသားတို့ရဲ့ တော်လှန်ရေး မော်ကွန်း

    ချင်းတိုင်းရင်းသားတို့ရဲ့ တော်လှန်ရေး မော်ကွန်း

    “တူမီးနဲ့ အစပြုလို့ ရရာလက်နက်နဲ့ စစ်ကောင်စီကို ချင်းပြည်နယ်က တော်လှန်ခဲ့တာဟာဆိုရင် ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းဝန်းကျင်အထိ နယ်မြေစိုးမိုးမှု ရနေပြီ”

    ကျော်ရဲစံ

    မြန်မာနိုင်ငံမှာ စတုရန်းမိုင် ၁၃၀၀၀ ဝန်းကျင်ရှိတဲ့ ဖွံ့ဖြိုးမှုနောက်အကျဆုံး ပြည်နယ်ကိုပြပါဆိုပါက ချင်းပြည်နယ်ကို ပြရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ မြို့နယ်ပေါင်း ၁၉ မြို့နယ်တည်ရှိပြီး သွားလာရခက်ခဲတာကြောင့် ဖွံ့ဖြိုးမှုနောက်ကျခဲ့တယ်လို့ ဆိုကြပါတယ်။ ဒီပြည်နယ်လေးကပဲ စစ်ကောင်စီကို တော်လှန်ရာမှာ ရှေ့ဆုံးကနေပါဝင်ခဲ့တယ်ဆိုတာ အားလုံအသိဖြစ်ပါတယ်။ မင်းတပ်၊ ထန်တလန်စတဲ့ မြို့ကြီးတွေကို ပြာကျအောင် စစ်ကောင်စီက စွမ်းဆောင်နိုင်ခဲ့ပေမဲ့ ဒီမြို့တွေရဲ့ တော်လှန်ရေးအင်အားကတော့ ပိုလို့သာ အားကောင်းခဲ့ပါတယ်။

    အနောက်တောင်ဘက်မှာ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၊ မြောက်ဘက်မှာ အိန္ဒိယနိုင်ငံ မဏိပူရနယ်နဲ့ အနောက်ဘက်မှာ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်တွေရှိနေပါလျက်နဲ့ စစ်ခေါင်းဆောင်အဆက်ဆက်ဟာ ချင်းပြည်နယ်ကို ဖွံ့ဖြိုးမှုအားကောင်းအောင် ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့ခြင်းမရှိပါဘူး။ အရပ်သားအစိုးရလက်ထက်မှာ လမ်းပန်း ဆက်သွယ်ရေး ကောင်းမွန်အောင် ဆောင်ရွက်နေပေမဲ့ မထိရောက်သေးတဲ့အချိန်မှာပဲ စစ်ခေါင်းဆောင်တွေက အာဏာသိမ်းခြင်းကို ခံလိုက်ရပါတယ်။

    ဒါပေမဲ့ ဒီပြည်နယ်က ပြည်သူတွေရဲ့ နိုင်ငံရေးအသိနဲ့ တော်လှန်စိတ်ဓာတ်ဟာ လျော့နည်းခြင်းမရှိ ရှေ့ဆုံးက ဦးဆောင်ခဲ့တာပါ။ ချင်းလူငယ်တွေဟာ ချင်းပြည်နယ်နဲ့ ထိစပ်နေတဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်းထဲက တာဟန်း ခံတပ်မှာ ပထမအဆုံးအကြိမ်တူမီးတွေနဲ့ တိုက်ပွဲဝင်ခဲ့ကြတာပါ။ ဒါ့အပြင် ထန်တလန်ကို တက်လာတဲ့ စစ်ကောင်စီယာဉ်တန်းတွေကိုလည်း ကျောက်ခဲနဲ့ ပေါက်ရသည်အထိ ရွံရွံချွံချွံတိုက်ပွဲဝင်ပြီး စစ်ကောင်စီကို အနိုင်ပိုင်းခဲ့တာပါ။ အမဲလိုက်တာကျွမ်းကျင်တဲ့ ချင်းလူမျိုးတွေဟာ နယ်မြေဒေသတောတောင် ကျွမ်းကျင်မှုကို ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင်အသုံးချပြီးတော့ မှ စစ်ကောင်စီတပ်သားတွေကို အမဲလိုက်နေကြတာပါ။ ချင်းအမျိုးသားတို့ရဲ့ သတ္တိသွေးကို တဖန်ပြခွင့်ရခဲ့ကြတာပါ။

    (more…)

  • ပြည်သူကို စောင့်ကြည့်ထိန်းချုပ်ဖို့ စစ်ကောင်စီဖော်ဆောင်နေတဲ့ ဘိုင်အိုမက်ထရစ် 

    ပြည်သူကို စောင့်ကြည့်ထိန်းချုပ်ဖို့ စစ်ကောင်စီဖော်ဆောင်နေတဲ့ ဘိုင်အိုမက်ထရစ် 

    “ဇီဝအချက်အလက်(Biometric Data)ကောက်ယူမှုဟာ လူ့အခွင့်အရေးပေါ် သက်ရောက်နိုင်ချေများစွာရှိနေပါတယ်။ ဒီလိုကောက်ယူခြင်းအပေါ် လူ့အခွင့်အရေး တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများကြား စိုးရိမ်ပူပန်မှုနေကြသလိုလူ့အခွင့်အရေး အခြေအနေ ဆိုးဝါးနေပြီးသားဖြစ်တဲ့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ အခုလို  အဆိုပါ biometric data ကောက်ယူခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်ကို စစ်ကောင်စီက အသုံးချလိုက်ခြင်းအားဖြင့် လူ့အခွင့်အရေး အခြေအနေ ပို ဆိုးဝါးလာနိုင်တယ်”

    ငြိမ်းမောင် 

    e-Government စနစ်အကောင် အထည်ဖော်ရာမှာ အခြေခံဖြစ်တဲ့ အီလက်ထရောနစ်မှတ်ပုံတင် e-ID အကောင် အထည်ဖော်ဖို့ အာဏာသိမ်း စစ်ကောင်စီက ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၁ အောက်တိုဘာလလောက်ကတည်းက ကြိုးပမ်းလာခဲ့ကြောင်း စစ်ကောင်စီထိန်းချုပ်ထားတဲ့ သတင်းစာတွေအရသိရပါတယ်။ ဝန်ဆောင်မှု လုပ်ငန်းများ ထိရောက်မြန်ဆန်စွာ ဆောင်ရွက်ဖို့ဆိုတဲ့ ခေါင်းစဉ်နဲ့ နိုင်ငံသားတိုင်း မွေးစာရင်းအပါအဝင် တရားဝင်မှတ်ပုံတင် တစ်ခုရရှိဖို့၊ နိုင်ငံအတွင်း နေထိုင်သူတစ်ဦး ချင်းစီရဲ့ ကိုယ်ရေးအချက် အလက်များနှင့် ဇီဝဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ ကောက်ယူပြီး လူတစ်ဦးချင်းစီ ကိုကိုယ်ပိုင် နံပါတ်တစ် ခုစီ ထုတ်ပေးဖို့နဲ့ e-Government Application များမှာ အသုံးပြုနိုင် အစီအစဥ်တွေပါဝင်ပါတယ်။ 

    National Database စနစ်တည် ဆောက်ပြီး e-Government Application နဲ့ Single Platform အဖြစ် ချိတ်ဆက်အသုံးပြုဖို့ပါ။ ဒီ e-ID စနစ်ကို အကောင်အထည် ဖော်နိုင်ရေး ပထမအဆင့်အနေနဲ့  နိုင်ငံတွင်း နေထိုင်သူအားလုံးကို electronic နည်းပညာအသုံးပြုပြီး လူတစ်ဦးချင်းစီရဲ့ ကိုယ်ရေးအချက် အလက် (Biographic Data) နဲ့ လက်ဗွေ၊ မျက်လုံးသူငယ်အိမ်၊ မျက်နှာဓါတ်ပုံ (Biometric Data) များ ကောက်ယူမယ်၊ Database မှာ သိမ်းဆည်းပြီးတော့ လူတစ်ဦးချင်းစီအတွက် (Unique ID Number) ကို (Random) နဲ့ သတ် မှတ်ပေးမယ်၊ ပြီးရင်မှတ်ပုံတင်ထိန်းသိမ်းမယ်။ ဒုတိယ အဆင့်အနေနဲ့ electronic စနစ်နဲ့ မှတ်ပုံတင်ထားသူများအနက်က ၁၉၈၂ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံသားဥပဒေနဲ့အညီ နိုင်ငံသား အရည်အချင်း ရှိသူများကို စိစစ်အတည်ပြုပြီးတော့နိုင်ငံသားကတ်ကို Smart Card ဖြင့် ထုတ်ပေးတာတွေ လုပ်ငန်းစဉ် မှာပါဝင်ပါတယ်။ 

    ဒီလို စီစဉ်ပြီး တစ်နှစ်ခန့်အကြာ ၂၀၂၂ အောက်တိုဘာမှာတော့ နိုင်ငံတွင်းမှာ နေထိုင်သူ အသက် (၁၀) နှစ်နဲ့ အထက် နိုင်ငံသား၊ ဧည့်နိုင်ငံသား၊ နိုင်ငံသားပြုခွင့် ရသူ၊ နိုင်ငံခြားသားအမြဲနေထိုင်ခွင့်စနစ် PR ဖြင့် ခွင့်ပြုထားသူ၊ အမြဲနေအခွန်ဆောင်နိုင်ငံခြားသားတွေရဲ့ ကိုယ်ရေးအချက်အလက်နဲ့ ဇီဝဆိုင်ရာအချက်အလက်များ ကောက်ယူပြီး Database မှာသိမ်းဆည်းမယ်၊ ဂဏန်း ၁၀ လုံး ပါတဲ့ Unique ID နံပါတ်ထုတ်ပေးတာကိုလည်း ဆောင်ရွက်နေကြောင်း စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံ လဝက က ပြောလာပြန်ပါတယ်။ ပြည်တွင်း နည်းပညာအကြံပေးတွေ၊ ပြည်တွင်းနည်းပညာဆိုင်ရာပညာရှင်တွေနဲ့ ညှိနှိုင်းပြီး System Architecture Design၊ e-ID စနစ်ဆိုင်ရာစီမံချက် Master Plan ၊ နည်းဥပဒေနဲ့ နိုင်ငံခြားသား အကြံပေးငှားရမ်းခြင်းဆိုင်ရာ TOR ရေးဆွဲအတည်ပြုခြင်းတွေကို  ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီးပြီလို့လည်း ပြောပါတယ်။ 

    (more…)

  • ဆိတ်သားခေါင်းချိတ်ပြီး ခွေးသားရောင်းပေမဲ့ ရောင်းမကောင်းတဲ့ စစ်တပ်

    ဆိတ်သားခေါင်းချိတ်ပြီး ခွေးသားရောင်းပေမဲ့ ရောင်းမကောင်းတဲ့ စစ်တပ်

    “NMSP ကကော ဘာလို့ NCA နဲ့ ပတ်သက်လို့ ဘာအသံမှ ထွက်မလာတာလည်း ဆိုတာက တော်တော်စိတ်ဝင်စားဖို့ ကောင်းတဲ့ကိစ္စ ဖြစ်နေပါကော။ NMSP ဘက်ကနေကော နယ်မြေလှုပ်ရှားမှုခြင်းဆက်စပ်နေတဲ့ KNU လိုမျိုး NCA ပျက်ပြယ်ပြီဆိုတဲ့ သဘောမျိုး ရှိနေတာလား”

    လှဆောင်

    NCA စထိုးကတည်းက မင်းအောင်လှိုင်နဲ့ တန်းတူရည်တူဆက်ဆံခံခဲ့ရတဲ့ တိုင်းရင်းသားခေါင်းဆောင်တွေခင်မျာ အခုတော့ ချောင်လေးတွေမှာကုပ်လို့။

    မင်းအောင်လှိုင်ဆိုတာ NCA ၈ နှစ်ပြည့် နှစ်ပတ်လည်ပွဲမှာ ခန်းမစင်မြင့်နဲ့အနီးဆုံးမှာ နေရာယူပြီး တစ်ယောက်ထဲ ဆန့်ဆန့်ကြီးနဲ့ ထိုင်လို့။ ဒါနဲ့များ ဒီမိုကရေစီ ဖက်ဒရယ်နိုင်ငံကိုသွားမယ်တဲ့၊ တန်းတူရည်တူရှိတဲ့ နိုင်ငံကြီးကို တည်ဆောက်မယ်တဲ့ ပြောမှပြောထွက်တဲ့ ပါးစပ် ရွှေကိုချထားရဦးမယ်။

    သူ့နောက်မှာတော့ မင်းအောင်လှိုင်ဆီက ဘာတွေမျှော်လင့်နေလဲမသိတဲ့ NCA လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့တဲ့သူတွေနဲ့ NCA လက်မှတ်ရေးထိုးထားတဲ့ အဖွဲ့တွေရဲ့ ကိုယ်စားလှယ်တွေထိုင်လို့။ ပြီးတော့ မင်းအောင်လှိုင်လုပ်တဲ့ တစ်ကွက်ရှိသေးတယ်။ သူ့ကိုများ NCA လက်မှတ်ရေးထိုးတဲ့ အဖွဲ့တွေက ကိုယ်စားလှယ်တွေက လာရောက်ဂါဝရပြု တွေ့ဆုံတာတဲ့။ သူ့ပါးစပ်ဆိုင်းနဲ့ သူတော့ ဟုတ်နေတာပဲ။ NCA ၈ နှစ်ပြည့်ပွဲ သွားတက်တဲ့ တိုင်းရင်းသားအဖွဲ့ ကိုယ်စားလှယ်တွေကလည်း အဲဒါကိုတောင် မနာကြဘူးထင်ပါရဲ့။

    နှစ်ပတ်လည်ပွဲမှာ မင်းအောင်လှိုင်ပြောသွားတာတွေကလည်း အနှစ်သာရမရှိ ပေါ့ပျက်ပျက်နဲ့ လက်တွေနဲ့ အပြောက မိုးနဲ့မြေလို ကင်းကွာ၊ NCA မထိုးရသေးတဲ့ အဖွဲ့တွေအနေနဲ့လည်း လက်မှတ်လာထိုးကြပါ။ ထိုးပြီးတဲ့အဖွဲ့တွေကလည်း စာချုပ်တွေက လိုက်နာကြပါတဲ့။ သူခိုးက လူပြန်ဟစ်ရတယ်ရှိသေး။ မလိုက်နာတာ ဘယ်သူလဲဆိုတာ တစ်နိုင်လုံးအသိ၊ တစ်ကမ္ဘာလုံးအသိ။ သူ့စကားနဲ့သူပြောရရင် ဆိတ်သားခေါင်းချိတ်ပြီး ခွေးသားရောင်းတဲ့ ဥပမာလိုကိုဖြစ်လို့။

    (more…)

  • စစ်ရေးမှာ သတင်းနဲ့ ထမင်းက အရေးကြီးဆုံးဆိုရင် ပြင်သင့်တာ ပြင်ဆင် 

    စစ်ရေးမှာ သတင်းနဲ့ ထမင်းက အရေးကြီးဆုံးဆိုရင် ပြင်သင့်တာ ပြင်ဆင် 

    “အစ္စရေးနဲ့ ဂါဇာအရေးကိုကြည့်ရင်သိနိုင်ပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံတဝှမ်း PDF တွေ အကျဆုံးများရင် မေးကြတဲ့ မေးခွန်းက သတင်းကြိုမရဘူးလား ဆိုတဲ့မေးခွန်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ သတင်းတော့ကြိုရတယ် ရှောင်ချိန်မရလိုက်တာမျိုးတွေ ဆိုတာကြားရတာ ဒုနဲ့ဒေးပါပဲ”

    ကျော်ရဲစံ 

    စစ်ကောင်စီက မကွေးတိုင်းနဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်းကို စစ်ရေးအရ ဖိအားပေးလာတာဟာ နှစ်လကျော်ကြာမြင့်လာပြီဖြစ်ပါတယ်။ မကွေးတိုင်း ပခုက္ကူခရိုင်နဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်းက ယင်းမာပင်ခရိုင် အပါအဝင်နေရာတော်တော်များများကို စစ်ကြောင်းထိုးနေပါတယ်။ ဒီကာလအတွင်းမှာ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးရဲဘော်တွေဘက်က အထိခိုက်အကျဆုံးတွေလည်း ဆက်တိုက်ဖြစ်ပေါ်နေပါတယ်။ 

    စစ်ကိုင်းတိုင်း မြင်းမူမှာ PDF ရဲဘော်တွေ နှစ်ဆယ်ကျော်ကျဆုံးမှုနဲ့အတူ မကွေးတိုင်း ပခုက္ကူဘက်မှာလည်း စခန်းစီးနင်းခံရတာတွေ ခေါင်းဆောင်ပိုင်းလုပ်ကြံခံရတာတွေဖြစ်ပေါ်လာပါတယ်။ စစ်ကောင်စီလက်အောက်ခံ ဖြစ်နေပေမဲ့ ရုန်းမထွက်နိုင်သူတချို့ဟာ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့တွေနဲ့ ဆက်သွယ်ပြီး ဖရဲသီးအဖြစ်ရှိနေကြပါတယ်။ 

    ဖရဲသီးတွေထံက စစ်ကြောင်းသတင်းတွေ၊ တပ်တည်တပ်လှုပ်တွေနဲ့ အထိခိုက်စာရင်းတွေ ကိုကာကွယ်ရေးအဖွဲ့တွေကရနေပါတယ်။ ဒါကြောင့်ပဲ စစ်ကောင်စီရဲ့ လျို့ဝှက်ဆိုတာတွေဟာ အမြဲပေါက်ကြားနေတာဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ စစ်ကောင်စီထံက အရေးကြီးအချက်လက်တွေကို လုံလောက်အောင်သတင်းပြုစုနိုင်ခြင်းမရှိသေးတာကို တွေ့ရပါတယ်။ ဥပမာအားဖြင့် စစ်ဖက်အရပ်ဖက်ထောက်လှမ်း ရေးတွေ စိမ့်ဝင်နေတဲ့ ကိစ္စမျိုးတွေပါ။ 

    (more…)

  • KIA ကို ရန်ငြိုးထားတဲ့ စစ်တပ် အမျိုးသမီးနဲ့ကလေးငယ်တွေအပေါ်  ဗုံးကြဲသတ်ဖြတ်

    KIA ကို ရန်ငြိုးထားတဲ့ စစ်တပ် အမျိုးသမီးနဲ့ကလေးငယ်တွေအပေါ်  ဗုံးကြဲသတ်ဖြတ်

    “ဖျက်အားပြင်းဗုံးကြောင့်ကလေးငယ်တွေ အပါအဝင် လူဦးရေ သုံးဆယ်နီးပါး သေဆုံးသွားခဲ့ပါတယ်။ အိပ်နေကြတဲ့ ကလေးတွေ၊ အမျိုးသမီးတွေ အမြောက်အများ သေတယ်။ မိသားစုလိုက်တွေ သေဆုံးကုန်တယ်”

    မောင်ဝိ

    ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊အောက်တိုဘာလ ၁၅ ရက်နေ့မှာကျရောက်မယ့် တနိုင်ငံလုံးအပစ်အခတ် ရပ်စဲရေး သဘောတူစာချုပ် NCAရဲ့ ၈ နှစ်ပြည့် နှစ်ပတ်လည်နေ့ကို စစ်တပ်က ကျင်းပရန်ပြင်ဆင်နေပြီး၊ လက်မှတ်ထိုးထားတဲ့ တိုင်းရင်းသား အဖွဲ့တွေသာမက၊ လက်မှတ်မထိုးထားတဲ့ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ဖြစ်တဲ့ KIA ကိုပါ တက်ရောက်ဖို့ စစ်တပ်က ဖိတ်ကြားထားပါတယ်။ ဒီဖိတ်ကြားမှု မတိုင်ခင် စစ်တပ်ရဲ့ လုပ်ရပ်အချို့နဲ့ NCA ဆိုတာကရော တိုင်းရင်းသားတွေအပေါ် တန်းတူအခွင့်အရေး ပေးနိုင်ပါ့မလားဆိုတာ သိရှိထားဖို့လိုအပ်ပါတယ်။

    စစ်တပ်က ကျင်းပမယ့် NCA ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးပွဲ ၈ နှစ်ပြည့်အခမ်းအနားမစခင်  ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ၊ ၉ ရက်နေ့ ည ၁၂ နာရီဝန်းကျင်မှာ ကချင်ပြည်နယ်၊ လိုင်ဇာမြို့အနီးက မုန်လိုင်ခက် စစ်ရှောင်စခန်းကို စစ်တပ်ရဲ့ ဖျက်အားပြင်းဗုံးကြောင့်ကလေးငယ်တွေ အပါအဝင် လူဦးရေ သုံးဆယ်နီးပါး သေဆုံးသွားခဲ့ပါတယ်။ အိပ်နေကြတဲ့ ကလေးတွေ၊ အမျိုးသမီးတွေ အမြောက်အများ သေတယ်။ မိသားစုလိုက်တွေ သေဆုံးကုန်တယ်လို့ သိရတယ်။ ဒီတော့ စစ်တပ်က တကယ်ရော ငြိမ်းချမ်းရေးလိုချင်တာလားဆိုတာ မေးခွန်းထုတ်စရာတောင်မလိုတော့ပါဘူး။ သူဟာ မင်းသားခေါင်းဆောင်းထားတဲ့ ဘီလူးတယောက်လိုမျိုး ပြည်သူလူထုအပေါ် အစွမ်းကုန် ယုတ်မာပြလိုက်တာပါ။

    စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းပြီးနောက်မှာ ပြည်သူတွေကို ရက်ရက်စက်စက်သတ်ဖြတ်နေတာ အားလုံးအသိဖြစ်ပါတယ်။ ကျေးရွာတွေကို မီးလောင်တိုက်သွင်း လေကြောင်းပစ်ခတ်မှုအပါအဝင် မျိုးစုံသော ယုတ်မာမှုတွေကို လုပ်ဆောင်နေတာ အားလုံးအသိဖြစ်ပါတယ်။ စစ်ကြောရေး ငရဲခန်းတွေမှာ အကျဉ်းထောင်တွေမှာ လမ်းမတွေပေါ်မှာ လက်နက်မဲ့ ပြည်သူတွေကို သတ်ဖြတ်နေတဲ့ စစ်တပ်က ငြိမ်းချမ်းရေး တကယ်လိုချင်တာတဲ့လား ခင်ဗျားတို့ယုံကြလား။ စစ်တပ်ဟာ လက်နက်အာကိုးနဲ့ အာဏာသိမ်းလိုက်တယ် လက်နက်အားကိုးနဲ့ ပြည်သူတွေကို အကြောင်းမဲ့သတ်ဖြတ်နေတာ ဒီလိုလုပ်နေတဲ့ လူအပ်စုက ငြိမ်းချမ်းရေးလိုချင်တယ်ဆိုတာ ဘယ်လိုမှဖြစ်နိုင်ပါဘူး။ 

    (more…)

  • ဆေးမတိုးတော့တဲ့ သပ်လျှိုသွေးခွဲမယ့် စစ်ကောင်စီရဲ့အကြံ

    ဆေးမတိုးတော့တဲ့ သပ်လျှိုသွေးခွဲမယ့် စစ်ကောင်စီရဲ့အကြံ

    “ဘဝတူတော်လှန်ရေးအင်အားစုများနဲ့အတူ တစိုက်မတ်မတ် တိုက်ပွဲဝင်သွားမယ်လို့ ထုတ်ပြန်ခဲ့ခြင်းဟာ KNU ရဲ့ ရပ်တည်ချက်နဲ့သဘောထားတွေဟာ ဘယ်လိုအကြောင်းတရားတွေနဲ့မှ ယိုင်းယွင်သွားစရာမရှိဘူးဆိုတာ စစ်ကောင်စီကို အသိပေးလိုက်တာပါ”

    ငြိမ်းမောင်

    KNU ဥက္ကဋ္ဌ ဟောင်းစောမူတူးစေဖိုးက စစ်အုပ်စု ခေါင်းဆောင်နဲ့တွေ့တယ်၊ စစ်တပ်အပေါ် ယုံကြည်နေသူဖြစ်လို့ ငြိမ်းချမ်းရေးလမ်းကြောင်းပေါ်ကို ရဲရဲဝံ့ဝံ့လျောက်လှမ်းခဲ့တယ်၊ NCA မှာ လက်မှတ်ရေးခဲ့တဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်လည်းဖြစ်တယ်။ KNU နဲ့ ပတ်သတ်ရင် ထိန်းထိန်းသိမ်းသိမ်းပဲ ဆောင်ရွက်ခဲ့တာကို တွေ့ရတယ်လို့ စစ်တပ်ဘက်က ဝါဒဖြန့်တာ၊ အဲဒါက သူ့တစ်ဦးရဲ့ သဘောထားဖြစ်ပြီး KNU နဲ့ မသက်ဆိုင်ဘူးလို့ KNU ပြောရေးဆို ခွင့်ရှိသူ ပဒိုစောတောနီးက အရင်ပြောထားပြီးသား။ ” ဒီကိစ္စက ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး KNU နဲ့ လုံးဝမသက်ဆိုင်တဲ့အတွက် ဘာသက်ရောက်မှုမှ လည်းမရှိဘူး။ တပ်ထု၊ လူထုကလည်း လိုက်ပါနိုင်စရာမရှိတဲ့အတွက် အစိုးရိမ် မလွန်ကြဖို့ ပြောချင်ပါတယ်” လို့ ဆိုထားပြီးသားပါ။

    ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး-KNU ဥက္ကဌ ဟောင်း စောမူတူးစေးဖိုး ၊ CEC ဟောင်း စောရာဂျာခင်၊ ဒူးပလာယာခရိုင်ဥက္ကဌ တာဝန်မှ အနားယူထားသူ  စောရွှေမောင်း တို့ အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင်နဲ့ နေပြည်တော်မှာ  စက်တင်ဘာ ၃၀ ရက်က  တွေ့ဆုံခဲ့မှုဟာ လုံးဝမရှိကြောင်း KNU ဗဟိုအလုပ်မှုဆောင်ကော်မတီအနေနဲ့လည်း တရားဝင် ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။ အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ဟာ နိုင်ငံရေးအရ တရားမဝင်တဲ့  တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရန် လုံးဝမရှိကြောင်းကိုလည်း KNU က ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။ ဒီတွေ့ဆုံမှုဟာ စစ်ကောင်စီက KNUအတွင်း ရှုပ်ထွေးစေအောင်ပြုလုပ်တဲ့ လုပ်ရပ်ဖြစ်ပြီး တိုက်ပွဲဝင်နေတဲ့  မဟာမိတ်အင်အားစုများအကြား နားလည်မှုလွဲမှားစေရေး လုပ်ဆောင်တဲ့  စစ်တပ်ရဲ့ အစီအစဉ်ဖြစ်တယ်လို့လည်း ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။

    Photo : KNU

    KNU ဟာ မိမိတို့ရဲ့ နိုင်ငံရေးရည်မှန်းချက်များ အောင်မြင်စေရေး ဘဝတူတော်လှန်ရေးအင်အားစုများနဲ့အတူ တစိုက်မတ်မတ် တိုက်ပွဲဝင်သွားမယ်လို့ အတိအလင်း သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့မှုတွေကို ကြည့်ရင် KNU က ရပ်တည်ချက်သဘောထား ခိုင်မာကြောင်း ပြသခဲ့တာတွေ့ရပါတယ်။ ပြီးတော့ လက်တလောမှာ NUG လက်အောက်က PDF တွေကိုလည်း အကူအညီအများကြီး​ ပေးထားတဲ့အဖွဲ့အစည်းကြီးဖြစ်တယ်။ 

    (more…)

  • ဗမာတိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရေးတပ်

    ဗမာတိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရေးတပ်

    “Local တွေနဲ့ NUG MOD ရဲ့ကြားက ကွဲလွဲမှုတွေဖြစ်ပြီး MOD ကခန့်အပ်ထားတဲ့ ခေါင်းဆောင်တချို့ဟာ Local တွေအပေါ် ဖိအားပေးမဲ့အစား စည်းရုံးရေးကို မြန်စွာအကောင်အထည်ဖော်မှ COC ကောင်းစွာ တည်ဆောက်နိုင်မှာဖြစ်ပါတယ်။ Local တွေဆိုတာက လက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရေးအစ ဘယ်အစိုးရမှမပေါ်ခင်ကတည်းက ကိုယ့်နည်းကိုယ့်ဟန်နဲ့ ဆောင်ရွက်လာတာ”

    ကိုတင်ဖေ 

    တော်လှန်ရေးကာလနှစ်နှစ်ကျော်အတွင်း အညာဒေသလက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရေးဟာ အတော်လေးခရီးပေါက်လာတာကိုတွေ့မြင်နေရပါတယ်။ ပြည်သူလူထုရဲ့ထောက်ခံမှုနဲ့ ရပ်တည်နေကြတဲ့ Local PDF တွေလည်းရှိသလို အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနရဲ့ ပသုံးလုံးတွေအားကောင်းလာတာကိုတွေ့ရမှာပါ။

    မကြာခဏဆိုသလို Local တွေနဲ့ ပကဖတွေကြား ပွတ်တိုက်မှုတွေဖြစ်ပွားနေသလို မြေပြင်မှာ အတူယှဉ်တွဲနေကြရတာဟာလည်း ဒီအဖွဲ့တွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ Local တွေကို နှစ်ပိုင်းခွဲပြီးမြင်ကြရရင် EROs ကျောထောက်နောက်ခံရှိတာနဲ့ ပြည်သူလူထုအားကိုးနဲ့ ရပ်တည်နေတဲ့ Local တွေကို တွေ့နိုင်ပါတယ်။ ထပ်တိုးတစ်ခုအနေနဲ့ကတော့ MOD ရဲ့ အောက်ကို မရောက်ရှိပေမဲ့ MOD ရဲ့ COC ကိုလက်ခံပြီး MOD ရဲ့ စစ်ရေးညွှန်ကြားချက်တွေကိုပါ အကောင်ထည်ဖော်နေတဲ့ အဖွဲ့စည်းတွေဖြစ်ပါတယ်။

    ဒေသတွင်း​​နယ်မြေပြဿနာတွေရှင်းနိုင်ဖို့နဲ့ လက်နက်ကိုင်ပြဿနာ နည်းစေနိုင်ဖို့ MOD က Local တွေကို COC တည်ဆောက်ရာမှာပါဝင်ကြဖို့တိုက်တွန်းလေ့ရှိပါတယ်။ ဒီမှာ တချို့ကလည်း ပါဝင်ကြသလို တချို့ကလည်း ပါဝင်ချင်ကြပေမဲ့ MOD က ခန့်ထားတဲ့ ခေါင်းဆောင်ပိုင်းတချို့ရဲ့ ပြင်ပဆက်ဆံရေးပြဿနာကရှိနေပါတယ်။ စည်းရုံးရေးပိုင်းအားနည်းသလို ဖိအားပေးတဲ့ နည်းစနစ်ကြီးက လူငယ်ခေါင်းဆောင်တချို့အတွက် အဆင်မပြေတာကိုတွေ့ရပါတယ်။

    Photo : PLA

    Local အားကောင်းတဲ့ ဒေသတွေမှာ ဒေသတွင်းအစုအဖွဲ့တွေက အပြန်လှန်ဖေးမဖို့ တပ်ပေါင်းစု ဆန်ဆန်ဖွဲ့စည်းလာတာကိုတွေ့ရပါတယ်။ ဒီနေရာမှာ Local သီးသန့်သာဖြစ်ပြီးတော့ ဗမာပြည်ကို ကိုယ်စားပြုတယ်ဆိုတဲ့ တပ်ပိုင်းတွေ မပါဝင်သေးပါဘူး။ စစ်တိုက်ဖို့၊ ထောက်ပို့ကူကြဖို့ သတင်းဖလှယ်ဖို့ ဖွဲ့စည်းထားတဲ့ Local အဖွဲ့တွေဟာ ကိုင်းကျွန်းမှီ ကျွန်းကိုင်းမှီရပ်တည်နေကြရတာပဲဖြစ်ပါတယ်။ ဒီအဖွဲ့တွေကို COC အောက်ဝင်ဖို့ စည်းရုံးရမှာဖြစ်ပေမဲ့ တချို့သော ဒေသန္တရ အမိန့်တွေဟာ အပျက်ဘက်ကိုသာ ဦးတည်သွားပါတယ်။

    (more…)

  • အရှိုက်အထိုးခံလိုက်ရတဲ့စစ်တပ် နောက်ဝင်မယ့်တွဲလုံးတွေကို ကာနိုင်ပါ့မလား

    အရှိုက်အထိုးခံလိုက်ရတဲ့စစ်တပ် နောက်ဝင်မယ့်တွဲလုံးတွေကို ကာနိုင်ပါ့မလား

    “ICC က ကိုင်တွယ်ပြီဆိုရင်တော့ မင်းအောင်လှိုင်တို့အနေနဲ့ အခုထက်ပိုပြီး လှုပ်ရှားရတာတွေ ကြပ်တည်းလာမှာဖြစ်သလို စစ်ခေါင်းဆောင်တွေအနေနဲ့ တရားစွဲခံရဖို့ သေချာနေပါပြီ။ ဘာလို့လည်း ဆိုတော့ သူတို့ကျူးလွန်ခဲ့တဲ့ ကိစ္စတွေရဲ့ တိကျတဲ့သက်သေပေါင်းအမြောက်အများဟာ ကုလသမဂ္ဂလိုအဖွဲ့အစည်း၊ လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာလှုပ်ရှားနေတဲ့အဖွဲ့အစည်းတွေဆီမှာ အခိုင်အမာရှိနေပါပြီ”

    လှဆောင်

    ပြည်တွင်းမှာ တော်လှန်ရေးအင်အားစုတွေဘက်က ခပ်စိတ်စိတ်နဲ့ ခြေလှမ်းတွေရှေ့တိုးနေသလို နိုင်ငံတကာမှာလည်း ခြေလှမ်းတွေက ခပ်စိတ်စိတ်ပါ။ စစ်ကောင်စီလော်ဘီတွေကတော့ NUG အစိုးရအဖွဲ့ဝင်တွေ ကုလသမဂ္ဂမှာသွားပြီး ပြည်သူတွေလှူတဲ့ပိုက်ဆံနဲ့ ဟေးလားဝါးလား သွားလုပ်နေတယ်လို့ ဝါဒဖြန့်ကြပါတယ်။

    လူပိန်းလို ပြန်ပြောရမယ်ဆိုရင်တော့ အဲဒီလို ဟေးလားဝါးလားလုပ်ဖို့တောင် စစ်ကောင်စီဘက်က အဆင့်ရှိမနေပါဘူး။ NUG အစိုးရအဖွဲ့ဝင်တွေ ကုလသမဂ္ဂအစည်းအဝေးမှာ နိုင်ငံတကာကကိုယ်စားလှယ်နဲ့ သွားတွေ့နေကြတယ်ဆိုတာလည်း ဟေးလားဝါးလားလုပ်ဖို့မဟုတ်ဘူးဆိုတာ တော်ရုံနိုင်ငံရေးအခြေခံလောက်ရှိတဲ့သူတွေတောင် ရှင်းရှင်းလင်းလင်းသိနေတဲ့ကိစ္စပါ။ 

    NUG ကို လက်ခံတွေ့ဆုံတဲ့ နိုင်ငံတကာက ကိုယ်စားလှယ်တွေဆိုတာလည်း အရမ်းအားနေလို့ လက်ခံတွေ့ဆုံနေတာမဟုတ်ဘူးဆိုတာကို အားလုံးသဘောပေါက်ကြပါတယ်။

    လက်တွေ့ကျတဲ့ ကိစ္စတစ်ခုကိုပြောပါဆိုရင် ခုလောလောဆယ်တော့ အဲဒီကုလသမဂ္ဂအစည်းအဝေးတွေထဲက တစ်ခုကနေ စစ်ကောင်စီရဲ့ အရှိုက်ကို ထိုးနှက်လိုက်ပါပြီ။ အဲဒါကတော့ လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ မဟာမင်းကြီး ဗော်လ်ခါတာခ့်က မြန်မာ့အရေးကို နိုင်ငံတကာရာဇဝတ်မှုတရားရုံး (ICC) က လွှဲပြောင်း ကိုင်တွယ်ပေးဖို့ ကုလသမဂ္ဂကို တိုက်တွန်းလိုက်တာပါ။

    (more…)